Cześć,
Jak i dlaczego architekci organizują swoje projekty (Część 1)
Architektura to dziedzina, która wymaga ogromu planowania, kreatywności oraz wiedzy technicznej. Aby skutecznie zarządzać wszystkimi tymi aspektami, architekci dzielą projekt na różne etapy. Etapy te pomagają uporządkować pracę i zapewniają płynne przejście od wstępnego pomysłu aż do końcowej realizacji. Nie zawsze są one sztywne — mogą się na siebie nakładać, w zależności od wielu czynników, takich jak sam proces projektowania, procedury formalne czy indywidualne wymagania klienta. Rozbicie procesu na kroki pozwala skupić się na każdej części projektu, upewniając się, że spełnia ona potrzeby klienta i jest zgodna z obowiązującymi przepisami.
Oto kilka powodów, dlaczego pracujemy etapami:
Przejrzystość i organizacja – Etapy tworzą jasną i uporządkowaną strukturę dla całego procesu projektowego i budowlanego. Pomaga to zrozumieć, co należy wykonać na każdym kroku, redukując chaos i minimalizując ryzyko pominięcia kluczowych działań.
Efektywne planowanie – Podział projektu na etapy umożliwia architektom i zespołowi projektowemu skuteczne zaplanowanie każdego z nich. Obejmuje to alokację zasobów, ustalenie harmonogramu oraz wyznaczenie kamieni milowych, które pozwalają śledzić postęp.
Komunikacja i współpraca – Jasno określony zestaw etapów ułatwia komunikację i współpracę pomiędzy wszystkimi stronami zaangażowanymi w projekt — klientami, architektami, inżynierami, wykonawcami i dostawcami. Każdy rozumie swoją rolę i odpowiedzialności w danym momencie, co prowadzi do płynniejszej koordynacji i mniejszej liczby nieporozumień.
Zarządzanie ryzykiem – Strukturalne podejście pozwala lepiej zarządzać ryzykiem na każdym etapie projektu. Potencjalne problemy można zidentyfikować i rozwiązać wcześnie, minimalizując ryzyko kosztownych opóźnień lub błędów na późniejszych etapach.
Kontrola jakości – Przechodząc systematycznie przez kolejne fazy, architekci mogą upewnić się, że projekt i realizacja spełniają wymagane standardy jakości. Każdy etap daje możliwość przeglądu, weryfikacji i dopracowania rozwiązań, co prowadzi do lepszego końcowego efektu.
Kontrola kosztów – Praca zgodnie z etapami umożliwia lepsze zarządzanie budżetem i dokładniejsze szacowanie kosztów na każdym etapie. Wczesna identyfikacja zmian projektowych lub potencjalnych problemów pozwala na realistyczne prognozowanie kosztów i zmniejsza ryzyko ich przekroczenia.
Kontrola płatności – Architekt otrzymuje wynagrodzenie za każdy zrealizowany „kawałek” pracy, czyli etap. Dzięki temu systemowi płatność jest podzielona na jasne kamienie milowe i ogranicza ryzyko zarówno dla architekta, jak i klienta. Zapewnia to większą przejrzystość i kontrolę nad kosztami w miarę rozwoju projektu oraz pomaga uniknąć nieporozumień między stronami.
Zadowolenie klienta – Strukturalne podejście do prowadzenia projektu zwiększa satysfakcję klienta dzięki przejrzystości, przewidywalności i odpowiedzialności na każdym etapie. Klient może łatwo śledzić postęp oraz ma pewność, że jego cele są realizowane w uporządkowany sposób.
Podsumowując, praca zgodnie z etapami projektowymi jest kluczowa dla skutecznej i sprawnej realizacji projektów architektonicznych. Wspiera organizację, współpracę, zarządzanie ryzykiem oraz kontrolę jakości, prowadząc ostatecznie do lepszych rezultatów dla wszystkich zaangażowanych stron.
Różne kraje stosują różne, choć podobne systemy. Na przykład w USA system AIA dzieli usługi projektowe na 6 etapów, w Polsce IARP na 5, w Wielkiej Brytanii plan pracy RIBA na 8, a w Niemczech HOAI na 9 faz.
Każdy z nich to dobry sposób na organizację pracy i doprowadzenie projektu do końcowego efektu, choć nieco innymi metodami. Jako że pracuję międzynarodowo, znajomość tych systemów jest dla mnie kluczowa, by sprawnie się między nimi poruszać. Osobiście jako bazę stosuję system amerykański i polski, ponieważ jest bardzo przejrzysty i łatwy do zrozumienia. Jednocześnie zawsze pracuję w ramach systemu obowiązującego w kraju, w którym prowadzę dany projekt. W kolejnym poście opowiem o tym nieco więcej.
Do usłyszenia,
Jarek Karpik